Programma Ruimte voor Biobased bouwen

Nederland heeft een lange traditie in het bouwen met beton en staal, producten die fors bijdragen aan de CO2 uitstoot. Er bestaat een milieu- en klimaatvriendelijk alternatief: biobased materialen. Het verduurzamen van de bouwsector wordt in meerdere beleidsplannen gezien als noodzaak. Het gebruik van plantaardige grondstoffen voor bouwmaterialen kan hieraan een belangrijke bijdrage leveren. Aan de ene kant omdat het hernieuwbare materialen betreft, maar ook omdat deze materialen CO2 kunnen opslaan en de stikstofuitstoot beperken.

Biobased bouwen betekent innovatie. Het betekent anders gaan bouwen, maar wellicht ook anders gaan wonen. Anders denken over architectuur en onze relatie met het landschap. Het ontwikkelen van nieuwe woonvormen en het creëren van nieuwe productielandschappen.

De opgaven

In het kader van de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) heeft het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) samen met een brede groep opdrachtgevers (rijksoverheid, provincies, gemeente, kennis- en advieswereld) een Strategische Verkenning over Biobased Bouwen opgesteld.

Naast een objectieve kennisbasis, worden ook ontwerpstrategieën ontwikkeld voor duurzame en compacte verstedelijking en het herstel van het landschap en transitie in de landbouw (meer biodiversiteit en nieuwe verdienmodellen voor de landbouw). Alles met het doel om onze leefomgeving gezonder en schoner te maken en de duurzame verstedelijking te versnellen.

Uitwerking

Het programma is opgebouwd in vier fases.

Aanloop (fase 1)
In deze fase hebben we ervaringsdeskundigen geïnterviewd over dromen, daden, beleidskaders en praktische belemmeringen ten aanzien van houtbouw en biobased bouwen. Een selectie van 9 verhalen is gepubliceerd in de verhalenbundel Bouwen met Bomen.

Sprong (fase 2)
Uit de aanloop-fase bleek dat houtbouw, en in bredere zin het biobased bouwen, zeer kansrijk is. In fase 2 is een verdere verkenning gedaan en zijn de obstakels en de kansen (en meekoppelkansen zoals landschappelijke kwaliteitsverbetering) nader onderzocht. Conclusie: er zitten talloze voordelen aan biobased bouwen. Het lost zelfs meer problemen op dan gedacht.

Meer informatie:
- publicatie onderzoeksresultaten Strategische Verkenning Ruimte voor Biobased Bouwen.
- het verhaal van Ruimte voor Biobased Bouwen
- plan van aanpak Biobased bouwen
- Talkshow circulair en conceptueel bouwen (Wachtwoord citydeal)
- LiveCast 

Landing (fase 3)
In deze fase wordt gewerkt aan het vormen van een brede alliantie van partijen die zich samen scharen achter een versnelling van biobased bouwen in de praktijk. Om vervolgens metdeze alliantie een gezamenlijke ambitie te formuleren. Lees de Call-to-action waarmee we in het najaar van 2020 een oproep gedaan hebben om biobased bouwen te versnellen. Het resultaat is ondertekening van de City Deal Circulair en Conceptueel Bouwen op 8 april 2021 tijdens de Innovatie Expo. Inmiddels hebben meer dan 110 partijen deze deal ondertekend. Gemeenten, provincies, Rijk, bedrijfsleven en kennisinstellingen werken in de City Deal Circulair en Conceptueel Bouwen aan de opschaling van circulair en conceptueel bouwen. De City Deal wordt uitgevoerd via drie werklijnen: (1) biobased bouwen, (2) conceptueel en industrieel bouwen, (3) waarderings- en financieringsmodellen. De ambitie van de eerste werklijn is om structureel meer biobased materialen toe te gaan passen in (woning) bouwprojecten, en dit tevens beleidsmatig te verankeren en te stimuleren. Voor werklijn 1, waarbij uitvoering aan dit programma wordt gegeven, zijn de volgende doelen gesteld:

  • 25% van de nieuwbouw biobased in 2025, via 30% biobased in 2030 naar 50% biobased nieuwbouw in 2040.
  • Voor renovatie kan het nog sneller gaan, namelijk 25% in 2025, 50% biobased isolatiematerialen in 2030, en 100% biobased isolatiematerialen in 2040.
  • Naast doelen op het gebied van biobased bouwen hebben wij als City Deal ook doelen op het gebied van biobased verbouwen:
    • 10% biobased vezels in 2025, 25% biobased vezels in 2030 en 50% biobased vezels in 2040.
    • 5% hout in 2025, 25% hout in 2030 en 50% hout in 2040.

Deze doelen worden nader beschreven in het plan van aanpak op basis van deze praatplaat.

Realisatie (fase 4)
In fase 4 geven we samen met de City Deal partners en breder netwerk concreet invulling aan de biobased (ver)bouw transitie. In het plan van aanpak van werklijn 1  is uiteengezet hoe de City Deal bovenstaande doelen gaat bereiken en zodoende de opschaling naar biobased bouwen wil concretiseren. Het plan van aanpak is gestructureerd langs 4 prioriteiten: (1) Vertel het verhaal, (2) Innoveer de keten, (3) Activeer je gebied en (4) Ontwikkel je business case.

Dit doen we door op drie systeemniveau te werken: lokaal, horizontaal en verticaal.

 

Nationale belangen waar het programma aan raakt

• 2. Leefomgevingskwaliteit
• 10. Beperken van klimaatverandering
• 13. Realiseren van een toekomstbestendige, circulaire economie.
• 18. Voedsel- en agroproductie
• 19. Cultureel erfgoed, landschap en natuur
• 20. Natuur en biodiversiteit

Verantwoordelijk departement en betrokkenen

Naast het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties zijn het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, het College van Rijksadviseurs, de Provincie Flevoland, de Provincie Noord-Brabant, de Provincie Zuid-Holland en gemeente Boxtel betrokken als opdrachtgevers van de Strategische verkenning Biobased Bouwen onder leiding van Marco Vermeulen als onderzoeksleider. Ook het Rijksvastgoedbedrijf, de Provincie Groningen en de gemeentes Rotterdam en Amsterdam, alsmede de ASN-Bank zijn betrokken. Er zijn ook partijen die aan vergelijkbare of aanverwante vraagstukken werken waarmee afstemming gewenst is, denk aan de City Deal Circulair en Conceptueel Bouwen en Holland Houtland.

 

Voor meer informatie kunt u een bericht sturen naar: postbusnederlandvanmorgen@minbzk.nl

Cookie-instellingen
Cookie-instellingen sluiten

Cookie-instellingen

Deze website maakt gebruik van cookies. Lees meer over cookies in onze cookieverklaring.


Deze cookies verzamelen nooit persoonsgegevens en zijn noodzakelijk voor het functioneren van de website.

Deze cookies verzamelen gegevens zodat we inzicht krijgen in het gebruik en deze website verder kunnen verbeteren.

Deze cookies zijn van aanbieders van externe content op deze website. Denk aan film, marketing- en/of tracking cookies.